Ένα κομμάτι της σύγχρονης ιστορίας ή ένα γιγάντιο σκουπίδι στις θάλασσές μας;

Ξεκινά σήμερα από τον ποταμό James της πολιτείας της Virginia, στο Norfolk της οποίας βρίσκονται οι μεγάλες ναυτικές βάσεις της ανατολικής ακτής των ΗΠΑ, το ταξίδι του τελευταίου πλοίου τύπου Liberty του Εθνικού Αμυντικού Στόλου Εφεδρείας των ΗΠΑ, για τη χώρα μας, με σκοπό να μετατραπεί εδώ σε μουσείο. Το Arthur M. Huddell θα κατευθυνθεί προς το Norfolk, όπου και θα γίνουν οι τελικές προετοιμασίες του ταξιδιού του. Πρόκειται για το 72ο πλοίο που αφήνει το αγκυροβόλιο του ποταμού James από τον Ιανουάριο του 2001. Η σχετική συμφωνία με την ελληνική κυβέρνηση είχε υπογραφεί στις 6 Απριλίου.

Τα Λίμπερτι ήταν φορτηγά πλοία ειδικού τύπου με εκτόπισμα περίπου 10.500 τόνους· 2.751 ναυπηγήθηκαν συνολικά στις ΗΠΑ κατά την διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, και πολλά παρέμειναν σε ενεργό υπηρεσία πολλά χρόνια μετά από αυτόν, κυρίως για μεταφορές ομοειδών φορτίων. Βασική ιδέα στο σχεδιασμό τους αποτέλεσε η γρήγορη συναρμολόγηση – κατασκευή τους από μεγάλα τμήματα, που μπορούσαν να ετοιμάζονται γρήγορα και μαζικά σε όλες τις ΗΠΑ και να μεταφέρονται στα ναυπηγεία. Έτσι η αντικατάσταση των βυθισμένων πλοίων και η ενίσχυση του στόλου ανεφοδιασμού που διέσχιζε τον Ατλαντικό υπήρξε απρόσκοπτη και το γεγονός αυτό συνέβαλε καθοριστικά στην έκβαση του πολέμου.

Τα πλοία Λίμπερτι συνδέθηκαν με την άνθηση της Ελληνικής ναυτιλίας, καθώς, μετά τη λήξη του πολέμου, περίπου 100 από αυτά παραχωρήθηκαν δανεικά από τις ΗΠΑ στην Ελλάδα, σε Έλληνες πλοιοκτήτες προς χρήση.

Εκ πρώτης όψεως, λοιπόν, η ιδέα ενός τέτοιου πλοίου – μουσείου δείχνει ελκυστική και καθόλα άξια επαίνου. Τόσο, που απορεί κανείς πώς δεν έχει δοθεί μέχρι τώρα η δημοσιότητα που αξίζει και σε αυτήν και στους εμπνευστές της. Ωστόσο, υπάρχει και η άλλη όψη του νομίσματος.

Το αγκυροβόλιο του ποταμού James αποτελεί ένα από τα τρία του Στόλου Εφεδρείας των ΗΠΑ· τα άλλα δύο είναι στον κόλπο Suisun στην κεντρική Καλιφόρνια και στο Beaumont του Τέξας.

Ο όρος Στόλος Εφεδρείας χρησιμοποιείται για να περιγράψει εύσχημα ένα πλήθος ουσιαστικά παροπλισμένων πλοίων, τα οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες κυριολεκτικά δεν έχουν τί να τα κάνουν. Μεγάλα, βρώμικα, κι επικίνδυνα για τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον πλοία, με ένδοξη ιστορία και παρελθόν, κρυμμένα στον αμίαντο και άλλα επικίνδυνα χημικά, των οποίων η διάλυση αποτελεί εξαιρετικά δαπανηρή υπόθεση. Το βολικότερο σενάριο για τους κατόχους τους είναι πάντα ένα ναυτικό «ατύχημα» που θα οδηγούσε στη βύθισή τους, κάπου στη μέση ενός ωκεανού. Βλέπετε, ακόμη και η εξαγωγή τους σε χώρες του τρίτου κόσμου ως απόβλητα, πλέον απαγορεύεται. Και ο χρόνος, όσο είναι αγκυροβολημένα, απλώς επιδεινώνει το πρόβλημα.

Δεν γνωρίζουμε λεπτομέρειες για το εγχείρημα με το Arthur M. Huddell. Θα θέλαμε να ξέρουμε τί είδους «ετοιμασίες» θα υποστεί στο Νόρφολκ, πώς οι τελευταίες θα καταστήσουν τον αμίαντο και τα υπόλοιπα χημικά του αβλαβή, πού πρόκειται να μεταφερθεί στην Ελλάδα, ποιος φορέας συνέλαβε και αποφάσισε την υπόθεση αυτή, και, στο τέλος, τί μας στοιχίζει οικονομικά. Ίσως, ο παραλήπτης να άξιζε αμοιβή για την απαλλαγή των ΗΠΑ από ένα τέτοιο τεράστιο σκουπίδι, ωστόσο, τα έχουμε δει όλα στην πατρίδα μας, και τίποτα δεν μας εκπλήσσει για ό,τι και να μάθουμε.

Καλώ, μαζί με κάθε άλλο ενδιαφερόμενο, τον φίλτατο πίτυλο, να μας προσφέρει τις γνώσεις του και, ίσως, να αξιοποιήσει τις επαφές του, ώστε να συμβάλει στην περαιτέρω ενημέρωσή μας για το θέμα αυτό, που μου μοιάζει περίεργο, αλλά μπορεί και να κάνω τελείως λάθος.

Μερικά urls:

http://www.americanshipper.com/SNW_story.asp?news=98496
http://www.seafarers.org/HeardAtHQ/2008/Q2/huddell.xml
http://en.wikipedia.org/wiki/James_River_Reserve_Fleet
http://www.fas.org/man/dod-101/sys/ship/ndrf.htm
http://maps.google.com/maps?ll=37.13035,-76.633759&z=14
http://en.wikipedia.org/wiki/Suisun_Bay
http://www.ibiblio.org/maritime/media/displayimage.php?album=6500&pos=50
http://www.armed-guard.com/arthud.html
http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9B%CE%AF%CE%BC%CF%80%CE%B5%CF%81%CF%84%CF%85
http://en.wikipedia.org/wiki/Asbestos

Το δεύτερο μέρος εδώ.

Συντάκτης: Stazybο Hοrn

I am what I publish; so you are to me.

7 thoughts on “Ένα κομμάτι της σύγχρονης ιστορίας ή ένα γιγάντιο σκουπίδι στις θάλασσές μας;”

  1. Ζητώ συγγνώμη για την καθυστέρηση, που δεν οφείλεται σε διακοπές (μακάρι) αλλά καθημερινές υποχρεώσεις.
    Την είδηση για την εκχώρηση ενός λίμπερτυ και την ‘αναπαλαίωσή’ του ως Μουσείου, την άκουσα από τα ΜΜΕ χωρίς να συγκρατήσω λεπτομέρειες. Με την κάθοδό μου στην Αθήνα στο άμεσο μέλλον θα προσπαθήσω να μάθω περισσότερα.
    Γενικά, η μουσειακή συντήρηση και ενός τέτοιου πλοίου συμβάλλει στην ζωντανή απεικόνιση του παρελθόντος και προσδιορίζει το χρονικό σημείο ‘αναγέννησης’ της Ελληνικής Εμπορικής Ναυτιλίας (με διαδικασίες που χωρούν πολύ συζήτηση ως προς την ‘καθαρότητά’ τους…).
    Ο προβληματισμός σας για την οικολογική διάσταση του θέματος έχει βάση ως προς τα χρησιμοποιούμενα υλικά της εποχής εκείνης αλλά, στην εποχή μας υπάρχουν οι τρόποι (στη συντήρηση και μόνωση) μηδενισμού των επιπτώσεων. Δεν νομίζω ότι το ΑΒΕΡΩΦ, παλαιότερης τεχνολογίας ή το ΕΥΓΕΝΕΙΟΣ ΕΥΓΕΝΙΔΗΣ, ακόμα παλαιότερης, εγκυμονούν κινδύνους οικολογικής φύσης στον Όρμο του Φαλήρου όπου είναι αγκυροβολημένα.
    Η διατήρηση ‘σημείων αναφοράς’ στην εξέλιξη μιας κοινωνίας σε όλους τους τομείς (εμπορικό-κοινωνικό-ιστορικό-στρατιωτικό) έχει, κατά τη γνώμη μου πάντοτε, παιδευτική σημασία για κάθε κοινωνία στη βάση του ‘πρέπει να ξέρεις από πού έρχεσαι για να φτάσεις εκεί που θέλεις’.
    Μπορεί να να λαθεύω, αλλά πιάνεται η ψυχή μου βλέποντας μπουλντόζες να σπάνε τα παραδοσιακά Αιγαιοπελαγίτικα καΐκια έναντι αδράς Ευρωπαϊκής επιχορήγησης. Σκαριά που γλώσσα έχουν και μιλιά δεν έχουν, όπως άλλωστε και τα Λίμπερτυς.

    Ενδεχομένως να μην σας διαφώτισα επί του οικολογικού. Αλλά, ως θαλασσινός, ζητώ την κατανόησή σας στο να αντιμετωπίζω κάθε πλεούμενο σαν ‘παιδί’ μου. Καλό, κακό, όμορφο, άσχημο, επικίνδυνο ή όχι, παιδί μου.

    Μου αρέσει!

  2. Σας ευχαριστώ για την απάντηση. Όπως δήλωσα εξαρχής, δεν έχω καμία εξειδίκευση σχετική με το αντικείμενο, οπότε μόνο υποθέσεις μπορώ να κάνω και ερωτήματα, ελπίζω εύλογα, να θέτω.

    Μου αρέσει!

  3. Απολύτως εύλογα και εν πολλοίς βάσιμα. Η σχέση των Ελλήνων με τη θάλασσα έχει περιοριστεί μόνο στο κέρδος (πάντα ήταν η ‘κινητήρια δύναμη’) και δεν προσανατολίζεται και στα πολιτισμικά χαρακτηριστικά της που είναι πολύ χρήσιμα για να βρεθούν διέξοδοι στα αδιέξοδα του πολιτισμού μας ως σύστημα κοινωνικής οργάνωσης. Μεγάλη η συζήτηση, δυστυχώς, έτσι όπως έχουμε εθιστεί, μας αναγκάζουν να αναρωτιόμαστε συνεχώς (εύλογα) ‘τι κρύβεται από πίσω’…

    Εξαιρετικό το μπλογκ σας και απολύτως κατανοητές οι ευαισθησίες σας.

    Μου αρέσει!

  4. Hi, Patrick. I’m sure you have good reasons to be excited with Arthur M. Huddell coming to Europe. Personally, I strongly object to the term «ours», until I know more about who brings what where, who pays the bill, and what are the precautions taken, so that this does not stay an environmental bomb as it has been so far… I’m keeping track of what we can learn, and will post more information when it is available.

    Μου αρέσει!

Τι είπες;

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s