Άσπρο – μαύρο

φωτογραφία από το προσωπικό μου αρχείο
Ο Πέτρος τέλειωσε με καλό βαθμό τη σχολή του. Κρυφά από τους δικούς του, έχει περάσει μ’ επιτυχία τη διαδικασία επιλογής και τη συνέντευξη που τον έκανε δεκτό για τρίμηνη άσκηση σε αξιόλογο εργαστήριο στο ομόλογο τμήμα σε περιφερειακό πανεπιστήμιο. Κρυφά, γιατί ο πατέρας του Πέτρου είναι απολυμένος εδώ κι εννιά μήνες, η αδερφή του εδώ και έξι. Η τετραμελής οικογένεια στηρίζεται οικονομικά αποκλειστικά στην εργασία της μητέρας. Η είδηση για την επιτυχία του Πέτρου κι η απόφαση για τρίμηνη μετοίκηση σε άλλη πόλη έπεσε σαν κεραυνός εν αιθρία. «Τι θα πας να κάνεις εκεί; εδώ θα κάτσεις να ψάξεις να δουλέψεις, δεν βγαίνουμε πια μόνο με το μισθό της μαμάς». Ευτυχώς, βρέθηκε γνωστός γνωστού, μια άκρη σε φιλικό σπίτι, που τύχαινε να είναι άδειο για το τρίμηνο αυτό, η μικρή αμοιβή της άσκησης φτάνει για το φαγητό και τα καθημερινά. Οι αντιρρήσεις κάμφθηκαν ή, καλύτερα, παρακάμφθηκαν. Οι τύψεις, ωστόσο, του Πέτρου, που αφήνει τους τρεις πίσω, κι η ντροπή για την υποχρέωση σε τρίτους κάνει τη χαρά του πικρή. Το τρίμηνο έχει φτάσει στη μέση του. Ο Πέτρος έχει καταπλήξει τους πάντες με το ταλέντο, τις γνώσεις, και την προσωπικότητά του. Πέρασε τέταρτος και τις εξετάσεις για το μεταπτυχιακό στο ίδιο τμήμα του εργαστηρίου, κάθε χρόνο δίνονται τέσσερις υποτροφίες, το μέλλον δείχνει να του χαμογελά. Και ξαφνικά, οι υποτροφίες γίνονται τρεις. «Δύσκολοι οι καιροί», η αιτιολόγηση των ιθυνόντων. Ο Πέτρος θεωρεί καθήκον του να ενημερώσει ότι δεν μπορεί να αποδεχτεί τη θέση στο μεταπτυχιακό χωρίς υποτροφία, κι ότι με τη λήξη του τριμήνου, θα επιστρέψει στην πόλη του, να ψάξει για δουλειά.

Ο Γιάννης έχει επιστρέψει στο πανεπιστήμιο της πόλης του, και του προπτυχιακού του, ως μέλος ΔΕΠ κι ερευνητής πλέον. Έχει διαγράψει την πορεία Ευρώπη – Αμερική, ντοκ, ποστντόκ, ερευνητής, ΔΕΠ, και με τις έξωθεν αντικειμενικές καλές μαρτυρίες, η κατάληξη ήταν αναμενόμενη. Βέβαια, το τελευταίο διάστημα όλο και συχνότερα αναρωτιέται για την ορθότητα της επιλογής του, αλλά η ζυγαριά ακόμη κλίνει προς τον «ευλογημένο τόπο». Στο άκουσμα των νέων του Πέτρου, το μυαλό του Γιάννη πάει κατευθείαν στους δικούς του, τότε, πριν 15 χρόνια. «Τι θα πας να κάνεις στο εξωτερικό; τι μέλλον έχουν αυτά; κάτσε να πας φαντάρος να τελειώνεις, να βρεις κανένα ιδιαίτερο, να μπεις στην επετηρίδα. Δεν έχουμε λεφτά να σε ταΐζουμε άλλο». Η αντίδραση του είναι αστραπιαία. Οι ιθύνοντες πρέπει να συνεχίσουν να δίνουν τέσσερις υποτροφίες, όπως μέχρι τώρα. Αν πράγματι είναι τόσο σκούρα τα πράγματα, θα την πληρώσει αυτός την τέταρτη, από το δικό του προϋπολογισμό. Μόνο ένας είναι ο όρος. Ο Πέτρος δεν θα μάθει γι’ αυτά, ώστε ν’ αποφασίσει μόνος του με ποιον καθηγητή, σε ποιο εργαστήριο, θέλει να κάνει το μεταπτυχιακό του. Οι ιθύνοντες συσκέπτονται.

Ο Γιώργος είναι στο τρίτο έτος στη σχολή της διπλανής πόλης του. Δευτέρα με Πέμπτη μένει σε σπίτι που του νοίκιασαν οι δικοί του εκεί, Παρασκευή με Κυριακή είναι πίσω στην πόλη του. Πηγαινοέρχεται με το αμάξι του, τηρώντας την παράδοση των 4-5 αμαξιών σε κάθε οικογένεια της πόλης· από ένα το κάθε μέλος -συχνά πολύ πριν την ενηλικίωση- συν τα αγροτικά για τσι ελιές και τ’ αμπέλια. Ο Γιώργος είναι ΠΑΣΟΚ/ΝΔ και ΠΑΣΠ/ΔΑΠ, οργανωμένος απ’ το σχολείο ακόμα και συνδικαλιστής. Μπορεί να μην ξέρει καλά καλά να σου δείξει τη Σλοβακία ή την Έδεσσα στο χάρτη, ή να σου βάλει σε χρονική σειρά τρία γεγονότα της ελληνικής ιστορίας του 20ου αιώνα, όμως το ποιηματάκι της παράταξης το λέει νεράκι. Το καμάκι το πολιτικό το μπερδεύει με το σεξουαλικό, στα κομματικά τύπος και υπογραμμός σε όλες τις υποχρεώσεις του. Μια τέτοια και η γνώμη της παράταξης για τον Μανώλη στη διαδικασία εξέλιξης του στην επόμενη βαθμίδα. Το ποίημα του Γιώργου είναι άψογο· ο έπαινος για το Μανώλη καταρράχτης. «Ενδιαφέρεται για τους φοιτητές, κάνει πολλά παραπάνω απ’ τα απαραίτητα, αφιερώνεται, βοηθάει, έχει γνώσεις, μεταδοτικότητα, κάνει το καλύτερο μάθημα…». Στην παρέα, βέβαια, κι απέξω, του σούρνει ένα κάρο, αλλά άλλο αυτό, κι άλλο η αποστολή.

Ο Μανώλης τέλειωσε στο ίδιο πανεπιστήμιο, πήγε αρκετά χρόνια στην Ευρώπη, γύρισε κι αυτός απ’ την άλλη όχθη, μέλος ΔΕΠ, στα παλιά του λημέρια. Τι βολικά, μια ώρα δρόμο το τμήμα, μένει κι αυτός στην ίδια πόλη με το Γιώργο, οι συμβατικές υποχρεώσεις είναι δύο εξαμηνιαία μαθήματα, τα μαζεύουν όλοι, κι οι Αθηναίοι πρώτοι, σε δύο, ή και μία μέρα, δυο δυομισάωρα (τέσσερις διδακτικές πιάνεται το καθένα), μια χαρά, να προλαβαίνει κι άλλες δουλειές στην πόλη του. Ακολουθεί την πεπατημένη σε μερικά μαθήματα, βάζει εργασίες στους προπτυχιακούς φοιτητές, να μαζεύουν και να επεξεργάζονται δεδομένα, παίρνει αυτός τ’ αποτελέσματα, βγάζει άρθρα κι ανακοινώσεις. Θεμιτό κι αποτελεσματικό. Άλλωστε ούτε το τμήμα, ούτε η επιστήμη στον ελληνικό χώρο, έχει παράδοση «πιρ ριβιού», στο μιλητό και με κλίκες δουλεύει η βιομηχανία των δημοσιεύσεων και των συνεδρίων· Γιάννης κερνάει, Γιάνης πίνει. Στο μάθημα του Μανώλη είναι κι ο Γιώργος, σε μια ομάδα με άλλους τέσσερις συμφοιτητές να βγάλουν έναν απαιτητικό όγκο δουλειάς. Ο Γιώργος έχει μάθει η μόνη δουλειά που τον απασχολεί να είναι η ΠΑΣΠ/ΔΑΠ. Δεν ασχολείται καθόλου με την εργασία στο μάθημα. Οι υπόλοιποι τραβάνε το κουπί μόνοι τους. Έρχεται η ώρα να παραδώσουν στο Μανώλη. «Γιατί δεν είναι το όνομα του Γιώργου στην εργασία;» «Γιατί μας έχει γραμμένους και δεν εμφανίστηκε καν». «Θα μπει το όνομά του οπωσδήποτε, αλλιώς θα πάτε όλοι σε γραπτή εξέταση». «Μα δεν έκανε τίποτα! τον φωνάζαμε νάρθει και μας έλεγε ότι έχει να πάει για καφέ.» «Είπα, θα βάλετε το όνομά του, αλλιώς κινδυνεύετε να χάσετε το μάθημα». Να παρατήσεις το μάθημα, ή να πεις «δε γαμιέται»;

Ο Μανώλης κι ο Γιάννης είναι σχεδόν συνομήλικοι, στο ίδιο πανεπιστήμιο, με ανάλογη, έξω απ’ την ελληνική μιζέρια, ακαδημαϊκή διαδρομή, μέλη ΔΕΠ του ίδιου πανεπιστημίου, σε τμήματα διπλανών πόλεων· η γενιά που καλείται να πάρει την Ελλάδα στα χέρια της, σήμερα. Ο Γιώργος ψηφίζει δεύτερη φορά στη ζωή του σε λίγες μέρες. Ο Πέτρος είχε ψηφίσει και το εννιά· η γενιά που παίρνει μαθήματα ν’ αναλάβει τον τόπο αύριο. Ίδια μέρα, δυο ιστορίες.

Ενημέρωση: Οι ιθύνοντες πήραν τη σωστή απόφαση.

Συντάκτης: Stazybο Hοrn

I am what I publish; so you are to me.

6 thoughts on “Άσπρο – μαύρο”

  1. Το 1996 βρέθηκα πολύ κοντά στο να χρηματοδοτήσω κάποιον με παρόμοιους όρους με τον Γιάννη. Βρέθηκε όμως και κάποιος πιο «δυνατός» και έλυσε το θέμα για τον αντίστοιχο «Πέτρο». Αυτή η ιστορία συμβαίνει χρόνια τώρα. Μπράβο στον Γιάννη και τον Πέτρο.

    Μου αρέσει!

  2. > Το κακό είναι ότι κερδίζουν οι άλλοι…

    to kako einai oti mexri x8es, emesa, toys afhname na kerdizoyn…
    (twra poy o mis8os toy lektora epese sta 1200 eyra.. 8a strwsoyn ta pramata ;-)

    Μου αρέσει!

Τι είπες;

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s